Hà Nội được định hướng phát triển là thành phố xanh, sinh thái, đô thị thông minh. Ảnh: Quang Thái
Mục tiêu là xây dựng Thủ đô Hà Nội trở thành đô thị thông minh đến năm 2030; kết nối với mạng lưới thành phố, đô thị thông minh trong cả nước, khu vực và trên toàn thế giới; trở thành trung tâm, động lực thúc đẩy phát triển vùng Đồng bằng sông Hồng, vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và cả nước.
Hà Nội là thành phố đi đầu về quản lý, điều hành dựa trên dữ liệu với việc ứng dụng công nghệ số và phân tích dữ liệu trong mọi hoạt động của cơ quan nhà nước và các hoạt động kinh tế - xã hội; tốc độ tăng trưởng GRDP (tổng sản phẩm trên địa bàn) bình quân năm 2025 đạt 8,5%, chuẩn bị cho tăng trưởng hai con số trong các năm tiếp theo.
Hạ tầng kỹ thuật đô thị thông minh, hạ tầng thông tin thông minh là nền tảng để thành phố từng bước phát triển trở thành trung tâm kinh tế, tài chính; thương mại, văn hóa, giáo dục, khoa học, công nghệ của cả nước, hội nhập quốc tế sâu rộng, có vị thế trong các đô thị thông minh trong khu vực.
Hà Nội phát triển đô thị thông minh với người dân làm trung tâm. Các hoạt động phát triển đô thị thông minh hướng tới cải thiện chất lượng sống, tối ưu hóa các dịch vụ, tiện ích phục vụ người dân.
Việc phát triển và vận hành đô thị thông minh trên cơ sở tài nguyên cốt lõi là dữ liệu đô thị; bảo đảm an toàn, an ninh thông tin và tương tác; phát triển đô thị thông minh phải bảo vệ chủ quyền quốc gia trên không gian mạng…
Các hoạt động phát triển đô thị thông minh hướng tới cải thiện chất lượng sống, tối ưu hóa các dịch vụ, tiện ích phục vụ người dân. Ảnh: Trung Nguyên
Trên cơ sở các cơ chế, chính sách, quy định, hướng dẫn về phát triển đô thị thông minh, Hà Nội khẩn trương rà soát, điều chỉnh hoặc xây dựng chiến lược phát triển đô thị thông minh của thành phố gắn hiện đại hoá hạ tầng, xây dựng nền tảng chính quyền đô thị số; ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong điều hành, quản lý, phục vụ người dân, doanh nghiệp, hướng tới chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; huy động và điều phối nguồn lực, kêu gọi đầu tư trong và ngoài nước.
Các cấp ngành khẩn trương hoàn thiện thể chế; đưa thể chế thành một lợi thế cạnh tranh trong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Tăng cường đầu tư, hoàn thiện hạ tầng cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Phát triển, trọng dụng nhân lực chất lượng cao, nhân tài đáp ứng yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
Thành phố tập trung phát triển các ứng dụng, dịch vụ hạ tầng kỹ thuật đô thị thông minh, gồm giao thông thông minh: Hệ thống điều khiển tín hiệu giao thông thích ứng, hệ thống giám sát và phân tích lưu lượng giao thông; hệ thống thu phí điện tử không dừng; hệ thống quản lý bến xe, bãi đỗ xe thông minh, hạ tầng cho phương tiện giao thông xanh như hệ thống trạm sạc điện, trạm cấp năng lượng.
Năng lượng thông minh bao gồm: Lưới điện thông minh (smart grid) có khả năng giám sát và quản lý phụ tải, tích hợp các nguồn năng lượng tái tạo và hệ thống đo lường, giám sát sử dụng năng lượng theo thời gian thực.
Chiếu sáng công cộng thông minh bao gồm: Sử dụng thiết bị chiếu sáng tiết kiệm năng lượng, hiệu suất cao, được trang bị cảm biến và kết nối mạng để có khả năng tự động điều chỉnh độ sáng dựa trên điều kiện môi trường và lưu lượng giao thông, được quản lý tập trung để giám sát và cảnh báo sự cố.
Cấp, thoát nước thông minh bao gồm: Hệ thống cảm biến giám sát chất lượng nước, áp suất, lưu lượng; hệ thống cảnh báo rò rỉ, thất thoát nước; hệ thống cảnh báo ngập lụt và điều phối vận hành hệ thống thoát nước; hệ thống cơ sở dữ liệu, thông tin khách hàng và các giải pháp, công nghệ thông minh khác.
Quản lý chất thải rắn thông minh bao gồm: Hệ thống giám sát thu gom, vận chuyển, hệ thống tối ưu hóa lộ trình thu gom rác thải và các công nghệ xử lý rác thải tiên tiến thu hồi năng lượng.
Luật Thủ đô (sửa đổi) với nhiều quy định, cơ chế đặc thù để phát triển Thủ đô hướng tới đô thị thông minh, hiện đại, xanh, sạch, đẹp. Ảnh: Nguyễn Quang
Cơ chế thí điểm có kiểm soát trong đô thị thông minh gồm: Cơ chế thí điểm có kiểm soát (Regulatory Sandbox) được áp dụng để thử nghiệm các công nghệ, dịch vụ, mô hình kinh doanh hoặc chính sách mới liên quan đến đô thị thông minh mà pháp luật chưa có quy định, trên cơ sở các quy định theo pháp luật về công nghiệp công nghệ số, pháp luật khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo và quy định của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc biệt tạo đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
Các dự án đô thị thông minh được khuyến khích xây dựng như các không gian thử nghiệm (testbed) cho các công nghệ, sản phẩm, dịch vụ theo các định hướng ưu tiên của chiến lược quốc gia về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; việc thí điểm phải tuân thủ nguyên tắc công khai, minh bạch, quản lý rủi ro và bảo vệ lợi ích công cộng, quyền lợi của người tham gia.
Thành phố khuyến khích UBND cấp xã chủ động nghiên cứu, triển khai thí điểm các khu đô thị, toà nhà thông minh ứng dụng mô hình thông tin công trình (BIM), mô hình thông tin thành phố (CIM), hệ thống thông tin địa lý (GIS), hệ thống thông tin địa lý (GIS) kết hợp trí tuệ nhân tạo (GEOAI), internet vạn vật (IoT), hình thành bản sao số của khu đô thị, toà nhà phục vụ phát triển đô thị thông minh.