Với loạt bài “Thực hiện Chương trình số 06-CTr/TU, nhiệm kỳ 2020-2025: Đưa Thủ đô trở thành Thành phố kết nối toàn cầu”, Báo Hànộimới tập trung phân tích, làm rõ các nguồn lực nội sinh và trụ cột quan trọng đóng góp cho quá trình phát triển nhanh và bền vững của Thủ đô.
Bài đầu: Nguồn lực quan trọng cho mục tiêu phát triển Thủ đô
Phát triển văn hóa và xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh là nhiệm vụ được Đảng bộ, chính quyền Thủ đô quan tâm, triển khai đạt hiệu quả thiết thực. Ảnh: Quang Thái
Là một trong 10 chương trình công tác lớn của Thành ủy Hà Nội khóa XVII, Chương trình 06-CTr/TU về “Phát triển văn hóa, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh” giai đoạn 2021-2025 (Gọi tắt là Chương trình 06-CTr/TU) được ban hành với 18 chỉ tiêu, 51 đề án, kế hoạch và 22 dự án, nhóm dự án, tập trung vào 3 nội hàm: Phát triển văn hóa; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh. Đến nay, 18/18 chỉ tiêu đã hoàn thành kế hoạch hằng năm, trong đó có 2 chỉ tiêu vượt kế hoạch.
Lan tỏa nếp sống thanh lịch, văn minh
Tại hội nghị tổng kết gần 5 năm thực hiện Chương trình 06-CTr/TU, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong nhấn mạnh, Chương trình kế tiếp nhiều chương trình trước đó về phát triển văn hóa, con người, nguồn nhân lực. Đây cũng là một trong số ít chương trình có đầy đủ cơ chế, chính sách, quan điểm chỉ đạo về chính trị, pháp lý và nguồn lực. “Chương trình 06-CTr/TU giai đoạn 2021-2025 thực hiện trong bối cảnh cả nước phòng, chống dịch Covid-19, song Hà Nội vẫn triển khai hiệu quả, đạt chỉ tiêu, mục tiêu đề ra. Từ thành phố đến cơ sở đều có nhận thức toàn diện; có sản phẩm cụ thể, khẳng định uy tín, thương hiệu, vị thế của Hà Nội, nhất là về năng lực tổ chức các sự kiện lớn, quốc tế”, đồng chí Nguyễn Văn Phong đánh giá.
Thực tiễn cho thấy, trong nhiệm kỳ 2021-2025, phát triển văn hóa và con người luôn được thành phố xác định là trụ cột quan trọng. Cùng với Chương trình 06-CTr/TU, Thành ủy đã ban hành Nghị quyết số 09-NQ/TU ngày 22-2-2022 về “Phát triển công nghiệp văn hóa trên địa bàn Thủ đô giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030, tầm nhìn năm 2045”; Nghị quyết số 23-NQ/TU về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập trên địa bàn thành phố Hà Nội từ nay đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 và Ban Thường vụ Thành ủy ban hành Chỉ thị số 30-CT/TU tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy Đảng về xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh…
Nhờ đó, văn hóa Hà Nội phát triển mạnh mẽ, vừa là nền tảng tinh thần, vừa là động lực cho sự phát triển Thủ đô. Hệ thống di sản văn hóa vật thể và di sản văn hóa phi vật thể như Khu di sản Hoàng thành Thăng Long, Khu di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Di tích Nhà tù Hỏa Lò, cùng hơn 1.350 làng nghề, 1.500 lễ hội được bảo tồn, tôn vinh bằng nhiều phương thức sáng tạo. Các sản phẩm như “Giải mã Hoàng thành Thăng Long”, “Đêm thiêng liêng” tại Hỏa Lò, “Tinh hoa đạo học” hay các lễ hội sáng tạo đã trở thành điểm nhấn văn hóa, du lịch đặc sắc, khẳng định thương hiệu văn hóa Hà Nội. Trên nền truyền thống, những sáng tạo ấy còn thể hiện vai trò tiên phong, khẳng định Hà Nội là trung tâm công nghiệp văn hóa và sáng tạo của cả nước.
Phong trào xây dựng đời sống văn hóa cơ sở cũng được chú trọng. Đến nay, trên 90% thôn, tổ dân phố có nhà văn hóa, trung tâm sinh hoạt cộng đồng; hơn 88% gia đình đạt danh hiệu “Gia đình văn hóa”; 65% làng, tổ dân phố được công nhận “Làng văn hóa”, “Tổ dân phố văn hóa”… Đây là minh chứng rõ nét cho việc đưa văn hóa vào đời sống, trở thành thước đo giá trị xã hội, từ đó lan tỏa nếp sống thanh lịch, văn minh.
Một điểm nhấn của Chương trình 06-CTr/TU là triển khai hiệu quả Quy tắc ứng xử nơi công cộng và Quy tắc ứng xử của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong các cơ quan thuộc thành phố Hà Nội. Qua đó, tinh thần trách nhiệm, kỷ luật, thái độ phục vụ nhân dân của cán bộ, công chức được nâng cao. Ở nơi công cộng, nếp sống văn minh, ứng xử thân thiện, ý thức giữ gìn môi trường, giao thông, cảnh quan… ngày càng phổ biến, dần trở thành chuẩn mực của người Thủ đô. Hà Nội cũng tổ chức nhiều cuộc vận động như “Người Hà Nội ứng xử đẹp”, “Phụ nữ Thủ đô thanh lịch - văn minh”, “Công dân Thủ đô với văn hóa giao thông”.
Đặc biệt, thành phố đã ban hành và tổ chức triển khai Đề án “Đào tạo, bồi dưỡng nâng cao chất lượng cán bộ, công chức, viên chức thành phố Hà Nội giai đoạn 2022-2025 và định hướng đến năm 2030” với mục tiêu tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, nâng cao ý thức, tinh thần trách nhiệm và khát vọng phát triển, có phẩm chất, đạo đức và trình độ chuyên môn cao; nâng cao năng lực quản lý nhà nước, thực thi công vụ gắn với chuyển đổi số, quản lý phát triển đô thị và nông thôn đối với công chức; nâng cao năng lực, kỹ năng quản trị đơn vị và chuyên môn nghiệp vụ gắn với chuyển đổi số đối với đội ngũ viên chức. Nhờ vậy, hình ảnh người Hà Nội ngày càng ấn tượng, gần gũi trong mắt bạn bè trong nước và quốc tế, đúng với tinh thần “Hà Nội vì cả nước, cả nước vì Hà Nội”.
Một thành tựu quan trọng khác là gắn kết giữa phát triển văn hóa và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Giáo dục được quan tâm với mục tiêu xây dựng con người thời đại mới thông qua các phong trào “Nói không với bạo lực học đường”, “Em yêu Hà Nội”, cùng các tiêu chí xây dựng Trường học hạnh phúc.
Đánh giá thành tựu văn hóa Hà Nội trong nhiệm kỳ qua, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, khẳng định: Chương trình 06-CTr/TU đã mang đến đổi mới rõ rệt trong phát triển văn hóa và con người ở Thủ đô. Văn hóa từ nguồn lực đang trở thành động lực, là lực đẩy để phát triển thành phố, đưa Hà Nội trở thành nơi đáng sống.
Phát triển Thủ đô Văn hiến - Văn minh - Hiện đại
Diễu hành giới thiệu di sản Hội Gióng - đền Sóc tại “Ngày hội Văn hóa vì hòa bình”.
Chương trình 06-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội đã tạo nên những chuyển biến rõ nét trong phát triển văn hóa và xây dựng con người Hà Nội thanh lịch, văn minh. Tuy nhiên, Ban Chỉ đạo Chương trình cũng thẳng thắn nhìn nhận vẫn còn những hạn chế, tồn tại cần khắc phục. Theo Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Nguyễn Văn Tài, ý thức tuân thủ pháp luật và nếp sống văn minh đô thị của một bộ phận người dân vẫn chưa có nhiều chuyển biến tích cực; các trung tâm vui chơi, giải trí, hạ tầng phục vụ phát triển công nghiệp văn hóa còn thiếu đồng bộ; cơ chế, chính sách huy động nguồn lực xã hội chưa đáp ứng yêu cầu đặt ra…
Nhận diện những thách thức mới, nhất là trong bối cảnh đất nước đang chuyển mình bước vào kỷ nguyên mới, thích ứng với cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), lãnh đạo thành phố Hà Nội đã xác định những mục tiêu trọng tâm trong giai đoạn tới. Đó là tiếp tục gìn giữ, phát huy các giá trị đặc sắc của nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, sáng tạo - nơi mỗi người dân đều có cơ hội phát triển toàn diện. Trong đó, ưu tiên hàng đầu là xây dựng văn hóa trong từng gia đình, cộng đồng; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và hình thành lớp người Hà Nội hiện đại, văn minh, hội nhập.
Những nhóm giải pháp mang tính chiến lược đã được Ban Chỉ đạo Chương trình hoạch định, bám sát với dự thảo Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố khóa XVII trình Đại hội đại biểu lần thứ XVIII Đảng bộ thành phố Hà Nội. Trong đó, Hà Nội tiếp tục chú trọng xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh và nhân văn trong hệ thống chính trị, trong từng cộng đồng thôn, làng, khu dân cư, tổ dân phố, cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và mỗi gia đình; hoàn thiện cơ chế, chính sách, sử dụng hiệu quả hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao từ thành phố đến cơ sở; khuyến khích phát triển, khai thác hiệu quả không gian văn hóa sáng tạo cộng đồng; đầu tư kiến tạo các công trình văn hóa mới tiêu biểu, có không gian, cảnh quan đặc sắc, mang đặc trưng của Thủ đô.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là thành phố tiếp tục kiên trì mục tiêu xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh; tuyên truyền, triển khai về các hệ giá trị; xây dựng tiêu chí Người Hà Nội tiêu biểu cho văn hóa, lương tri và phẩm giá con người Việt Nam.
Bên cạnh đó, trong nhiệm kỳ tới, Hà Nội tiếp tục nâng cao chất lượng nguồn nhân lực bằng quan tâm thực chất và hiệu quả, trong đó tập trung 3 lĩnh vực giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp và đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ công chức các cấp của thành phố.
Thành phố sẽ tập trung xây dựng nguồn nhân lực nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao đáp ứng yêu cầu phát triển và hội nhập quốc tế, chú trọng giáo dục toàn diện “văn, thể, mỹ” cho học sinh; tiếp tục hoàn thiện chính sách về trọng dụng, phát huy nhân tài, tuyển chọn đào tạo và gửi đào tạo ở các quốc gia tiên tiến nhằm hình thành đội ngũ chuyên gia, các nhà khoa học, quản lý, văn nghệ sĩ giỏi thuộc nhiều lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật đáp ứng yêu cầu công việc cả trước mắt và lâu dài của Thủ đô.
Theo Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Nguyễn Văn Phong, thời gian tới, Hà Nội cần đẩy mạnh chuyển đổi số trong các lĩnh vực văn hóa, giáo dục, đào tạo và phát triển nhân lực chất lượng cao. Ngoài ra, Hà Nội sẽ tiếp tục thúc đẩy hội nhập quốc tế, học hỏi kinh nghiệm từ các địa phương trong nước và quốc tế để làm phong phú, khơi dậy nguồn văn hóa truyền thống của Thủ đô. Từ đó, đưa văn hóa trở thành nguồn lực mới để xây dựng và phát triển Thủ đô Văn hiến - Văn minh - Hiện đại, người dân hạnh phúc, thành phố kết nối toàn cầu, trở thành điểm đến hấp dẫn đối với bạn bè quốc tế.
Có thể khẳng định, Chương trình 06-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội nhiệm kỳ 2021-2025 đã để lại những dấu ấn quan trọng, khẳng định bước tiến mới trong xây dựng con người Hà Nội thanh lịch, văn minh; phát triển văn hóa và nguồn nhân lực chất lượng cao. Những thành tựu ấy vừa là kết quả, vừa là bài học kinh nghiệm quý báu để Thành ủy Hà Nội tiếp tục hoàn thiện định hướng, mục tiêu trong giai đoạn tới.